ТАТАРСКАЯ ГАЗЕТА

КОНФЕРЕНЦИЯ


[Татарская газета] [Добавить запись]

Гафуров: Грозныйның татар таягы


ГРОЗНЫЙНЫҢ ТАТАР ТАЯГЫ.


Репинның билгеле “Иван Грозный убивает своего сына” рәсемен һәрберебез дә мәктәп елларыннан ук белә. Ә шул рәсем барлыкка килүенә төп сәбәпче, криминалистика терминологиясе белән әйткән вакытта, җинаять коралы (орудие преступления) булып саналган патша таяк-посохының татарныкы икәнен күбебез белми әлегә. Бу мәсьәләгә ачыклык кертеп, Грозный хакимият символы булган ул таягын каян алуын күрсәтеп китик.
Төрле монархлар, төрле илләргә, шул исәптән, Московиягә дә (1600-1605, 1608-1611) хезмәт иткән француз профессионал офицеры Жак Маржерет, үзенең соңыннан бу ил турында язган «Состояние Российской империи и княжества Московии» дигән хезмәтендә Иван Грозныйның ничек итеп үзенең улын үтерүе турында болай дип яза: “ударил его концом жезла с насажденным четырехгранным стальным острием (этот жезл в форме посоха никто не смеет носить, кроме императора; этот жезл князья принимали некогда от крымских татар как знак вассальной присяги)”. “Россия XV-XVII веков глазами иностранцев”. Ленинград, Лениздат, 1986 г., 232 бит. Сигез ел Московиядә яшәгән һәм ул вакыттагы политик сәясәтләрдә актив катнашкан французга ышанмаска мөмкин түгел; әлбәттә ул, ул вакыттагы вакыйгаларны, хәзер төрле кульязмалар, ялган китаплардан бер - береннән күчереп тарих китаплары язган тарихчыларга караганда күпкә әйбәтрәк белгән, таякның татарныкы икәнен тарихка мәңгелеккә теркәп язып калдырган.
Православие руханилары соңыннан бу таяк-посох турында миф уйлап чыгарганнар. Имеш Грозный бу посохны Ростовның Аллаһекүренгән (Богоявленном) Авраамий монастерыннан изге Авраамий кулларыннан алган икән, ә ул картка шул таякны Ростов денсезләрен “хак” дин юлына күчерер өчен, изге Иоанн үзе тапшырган икән. Ә ул вакытта әле, Ростов халкы бернинди православный да, урыс та булмаган, потларга табынучы мәҗүси меря халкы булган. Авраамий шул таяк белән меряларның шул пот-аллаларын бәреп ваткан икән дә, шуңа да, ул посох ниндидер изге, илаһи көчкә ия икән.
Таякның илаһи көчкә ия булуы бик шикле, тик ул таяктан Иван бер минут та аерылмаган, аны һәрвакыт үзе белән йөрткән. Һәм дә, таякны хакимият символыннан тыш, башка максатларда да бик еш кулланган. Ул шул посохы белән ачуы, җене чыккан вакытта, кулы астына кем эләксә шуны, ярым үтергәнче тукмый торган булган. Ә Явыз патшаның ярсу - җенләнү приступлары кайвакытта көненә унар тапкыр була торган булган. Таякның илаһи көче аркасындадыр да инде, шул таяк белән малаеның да башына җиткән.
Кырым татарлары биргәннән бирле, Романовлар династиясенең беренче вәкиле Михаил Федорович Романовка кадәр татар таягы рус кенәзләренең т&


20-09-11 08:59
Ответить К списку


Irek Bikkinin Альфир Гафуров текстлары, укыгыз - А там Русью и не пахнет…  17-07-11 08:57
Irek Bikkinin Re:Альфир Гафуров текстлары, укыгыз - Владимир Набоков – татарлардан  17-07-11 13:30
Гафуров Татар теле бик гадимы Дәвамы.  20-09-11 10:18
Гафуров Re:Альфир Гафуров текстлары, укыгыз - Владимир Набоков – татарлардан. Дәвамы. Русская кухня - шашлыки, чебуреки, пермячи  20-09-11 10:01
Гафуров Россия федерациясенең - исеме татар, исеме дә татар, җисеме дә.  20-09-11 08:53
Гафуров Re:Россия федерациясенең - исеме татар, исеме дә татар, җисеме дә.  20-09-11 08:57
Гафуров Россия федерациясенең - исеме татар, исеме дә татар, җисеме дә. Дәвамы.  20-09-11 10:24
Гафуров Re:Альфир Гафуров текстлары, укыгыз - Дәвамы. Русская кухня - шашлыки, чебуреки, пермячи  20-09-11 10:04
Гафуров Re: Татар теле бик гадимы Дәвамы-2  20-09-11 10:19
Гафуров Re: Татар теле бик гадимы Дәвамы-3  20-09-11 10:21
Гафуров Re:Альфир Гафуров текстлары, укыгыз - Дәвамы. Русская кухня - шашлыки, чебуреки, пермячи  20-09-11 10:06
Гафуров Re:Россия федерациясенең - исеме татар, исеме дә татар, җисеме дә. Дәвамы.-2  20-09-11 10:29
Гафуров Грозныйның татар таягы 20-09-11 08:59
Гафуров Re:Россия федерациясенең - исеме татар, исеме дә татар, җисеме дә. Татар фамилияле Сергей Есенин. Дәвамы.  20-09-11 11:02
Гафуров Пушкинның Солтан патша турындагы татар халык әкияте  20-09-11 09:04
Гафуров Re:Россия федерациясенең - исеме татар, исеме дә татар, җисеме дә. Татар фамилияле Сергей Есенин. Дәвамы. 2  20-09-11 11:04
Гафуров Re:Россия федерациясенең - исеме татар, исеме дә татар, җисеме дә. Дәвамы.-3  20-09-11 10:30
Гафуров Re:Альфир Гафуров текстлары, укыгыз - Дәвамы. Русская кухня - шашлыки, чебуреки, пермячи  20-09-11 10:09
Гафуров Грозныйның татар таягы. Дәвамы.  20-09-11 10:52
Гафуров Пушкинның Солтан патша турындагы татар халык әкияте. Дәвамы.  20-09-11 10:46
Гафуров Re:Россия федерациясенең - исеме татар, исеме дә татар, җисеме дә. Дәвамы.-4  20-09-11 10:32
Гафуров Re:Альфир Гафуров текстлары, укыгыз - Дәвамы. Русская кухня - шашлыки, чебуреки, пермячи  20-09-11 10:10
Гафуров Достоевский - сәет, Мөхәммәд с.а.с. нәселеннән  20-09-11 09:13
Гафуров Re:Пушкинның Солтан патша турындагы татар халык әкияте. Дәвамы. 2  20-09-11 10:48
Гафуров Re:Достоевский - сәет, Мөхәммәд с.а.с. нәселеннән. Дәвамы.  20-09-11 11:07
Гафуров Re:Альфир Гафуров текстлары, укыгыз - Дәвамы. Русская кухня - шашлыки, чебуреки, пермячи  20-09-11 10:11
Юра и другие Re:Россия федерациясенең - исеме татар, исеме дә татар, җисеме дә. Дәвамы.-4  25-02-14 18:35
Гафуров Россия көне кемнеке?  20-09-11 09:19
Гафуров Re:Россия федерациясенең - исеме татар, исеме дә татар, җисеме дә. Дәвамы.-5  20-09-11 10:34
Гафуров Re:Россия федерациясенең - исеме татар, исеме дә татар, җисеме дә. Дәвамы.-6  20-09-11 10:35
Гафуров Re:Пушкинның Солтан патша турындагы татар халык әкияте. Дәвамы. 3  20-09-11 10:49
Гафуров Re:Россия көне кемнеке?  20-09-11 09:38
Гафуров Re:Россия федерациясенең - исеме татар, исеме дә татар, җисеме дә. Дәвамы.-7(-)  20-09-11 10:36
Гафуров Re:Россия көне кемнеке?  20-09-11 09:53
Гафуров :Россия көне кемнеке?  20-09-11 09:54
Гафуров Re:Россия федерациясенең - исеме татар, исеме дә татар, җисеме дә. Дәвамы.-8  20-09-11 10:37
Гафуров Re:Россия федерациясенең - исеме татар, исеме дә татар, җисеме дә. Дәвамы.-9  20-09-11 10:39
Гафуров Re:Россия федерациясенең - исеме татар, исеме дә татар, җисеме дә. Дәвамы.-10  20-09-11 10:40
Гафуров Re:Россия федерациясенең - исеме татар, исеме дә татар, җисеме дә. Дәвамы.-11  20-09-11 10:41
Гафуров Re:Россия федерациясенең - исеме татар, исеме дә татар, җисеме дә. Дәвамы.-12  20-09-11 10:43
Захар Re:Россия федерациясенең - исеме татар, исеме дә татар, җисеме дә. Дәвамы.-12  20-09-11 22:26






Ответ:
Имя
Email
Ccылка
Заголовок
Текст